Ministerstwo Zdrowia uruchamia kampanię bezpłatnych badań profilaktycznych

Od września 2026 Polki i Polacy mogą bezpłatnie wykonać badania profilaktyczne: mammografię, test HPV HR i kolonoskopię. Jak się zapisać i kto może skorzystać.

Polska uruchamia masową kampanię promocji bezpłatnych badań profilaktycznych, która ma na celu zwiększenie liczby osób diagnozowanych na wczesnych etapach chorób nowotworowych. Inicjatywa Ministerstwa Zdrowia startuje w środę, 2 września 2026 roku, pod hasłem „Profilaktyka – podaj dalej”.

Ile terminów dostępnych w kampanii?

Kampania oferuje ponad 700 tysięcy wolnych terminów przez najbliższe 90 dni. Na mammografię zarezerwowano 400 tysięcy miejsc, zaś na test HPV HR – ponad 300 tysięcy. Jak podkreśla Zwrotnikraka.pl, „W moim IKP mamy ponad 400 tysięcy wolnych terminów przez najbliższe 90 dni na mammografię i ponad 300 tysięcy na test HPV HR. Stwierdziliśmy, że musimy zrobić coś więcej” – mówi Jolanta Sobierańska-Grenda, minister zdrowia.

Liczby te wskazują na skalę problemu: mammografię wykonuje zaledwie 32 procent uprawnionych kobiet, a test HPV HR – 15,22 procent pacjentek. Kolonoskopia przesiewowa w 2025 roku objęła około 15 procent osób, które mogły z niej skorzystać.

Kto może skorzystać z badań i jak się zapisać?

Badanie	Grupa wiekowa	Częstotliwość	Wymóg skierowania
Mammografia	Kobiety 45–74 lat	Co dwa lata	Nie wymagane
Test HPV HR	Kobiety 25–64 lat	Bez określenia	Nie wymagane
Kolonoskopia	Osoby 50–65 lat (od 40 lat przy obciążeniu rodzinnym)	Bez określenia	Nie wymagane

Zapisy odbywają się wyłącznie przez Internetowe Konto Pacjenta (IKP) lub aplikację mojeIKP. Brak konieczności posiadania skierowania lekarza znacznie ułatwia dostęp do badań – pacjent sam decyduje o terminie i lokalizacji.

Program badań raka płuca od października

Od 1 października 2026 roku startuje program badań raka płuca (NDTK) skierowany do palaczy w wieku 55–74 lat. To rozszerzenie oferty profilaktycznej, która dotychczas skupiała się głównie na nowotworach piersi i szyjki macicy.

Skala kampanii promocyjnej

Ministerstwo Zdrowia zaplanowało kampanię multimedialną obejmującą transmisje telewizyjne, billboardy, media cyfrowe oraz podświetlenia w warszawskim metrze. Akcje edukacyjne zaplanowano w 8 miastach Polski, a wrzesień 2026 roku będzie obfitować w ponad 500 wydarzeń zdrowotnych.

Symboliczne znaczenie ma także fakt, że Sejm ogłosił 2026 rok Rokiem Profilaktyki Zdrowotnej. Do kampanii przystąpiło 12 spółek Skarbu Państwa, zatrudniających łącznie 200 tysięcy pracowników – będą oni wśród głównych odbiorców komunikacji wewnętrznej o badaniach.

Kampania obejmuje również podświetlenia budynków użyteczności publicznej: Stadionu Śląskiego, Spodka, Tarczyńskiej Areny i Pałacu Kultury i Nauki.

Co to oznacza dla Ciebie

Kampania „Profilaktyka – podaj dalej” to praktyczna możliwość wykonania badań, które mogą uratować życie, bez konieczności czekania w kolejkach na NFZ ani ponoszenia kosztów prywatnych. Jeśli należysz do grupy wiekowej uprawniającej do któregokolwiek z badań – mammografii, testu HPV HR lub kolonoskopii – masz teraz dostęp do ponad 700 tysięcy wolnych terminów.

Kluczowe jest działanie: rejestracja przez IKP lub aplikację mojeIKP wymaga kilku minut, a badanie można wykonać w dogodnym dla siebie terminie i miejscu. Brak wymogu skierowania oznacza, że nie musisz najpierw wizytować się u lekarza pierwszego kontaktu.

Dla osób, które do tej pory odkładały badania profilaktyczne ze względu na trudności w dostępie, kampania stanowi punkt zwrotny. Równocześnie warto pamiętać, że wskaźniki udziału w badaniach (32 proc. dla mammografii, 15 proc. dla HPV HR) pokazują, że nawet przy bezpłatnym dostępie wiele osób nie korzysta z profilaktyki. Kampania edukacyjna ma na celu zmianę tego trendu.

Edukacja zdrowotna w szkołach

Od tego roku szkolnego edukacja zdrowotna stała się obowiązkowa w polskich szkołach. To element szerszej strategii podnoszenia świadomości zdrowotnej społeczeństwa – rozpoczynającej się już w młodym wieku.