Profilaktyka

Zdrowie mózgu w Polsce: neurolodzy wzywają do wspólnych działań

Neurolodzy z Polski i Europy łączą siły na rzecz zdrowia mózgu. Sprawdź, czego dotyczy II Szczyt Zdrowia Mózgu i co oznacza dla pacjentów.

Autor: Anna Kowalczyk, 30 października 2026
Doctor analyzing X-ray film confidently in a clinical setting.
Fot. Daniil Kondrashin / Pexels · Pexels License

II Szczyt Zdrowia Mózgu, zaplanowany na 29 października w Warszawie, ma zebrać środowisko neurologiczne wokół jednego celu: lepszego zrozumienia, dlaczego kondycja mózgu powinna być traktowana jako priorytet zdrowotny w Polsce i całej Europie.

Czym jest II Szczyt Zdrowia Mózgu i kto stoi za jego organizacją?

Szczyt organizuje Wydawnictwo Medyczne Termedia wspólnie z neurologami. Merytoryczną pieczę nad programem sprawuje Komitet Naukowy, którym kieruje prof. Konrad Rejdak. Wydarzenie wspiera Europejska Akademia Neurologii (EAN), a jego zasadniczym zadaniem jest upowszechnianie wiedzy o zdrowiu mózgu wśród lekarzy, decydentów i opinii publicznej.

Warto zauważyć, że to już druga edycja tego wydarzenia, co pokazuje, iż temat wraca do debaty publicznej jako stały element agendy medycznej, a nie jednorazowa akcja.

Dlaczego zdrowie mózgu staje się problemem systemowym?

Według danych przywoływanych przez organizatorów chorobami neurologicznymi może być dotkniętych nawet połowa dorosłych. To skala, która przekracza typowe wyobrażenia o rzadkich schorzeniach zarezerwowanych dla wąskiego grona pacjentów. Mimo to neurologia przez lata pozostawała w cieniu innych dziedzin, a jej znaczenie dla organizacji opieki zdrowotnej bywało niedoszacowane.

Problem nie sprowadza się wyłącznie do liczb chorych. Liczba pacjentów neurologicznych rośnie, lecz nie idzie za tym proporcjonalny wzrost liczby neurologów i psychiatrów. Dla pacjenta oznacza to dłuższe oczekiwanie na diagnozę i kontrolę, a dla systemu konieczność przemyślenia podziału zadań.

Prof. Rejdak w jednym z wypowiedzi podkreśla wagę przygotowania społeczeństw na zmiany demograficzne. Jak podaje Termedia: „Musimy przygotować społeczeństwo do zmian demograficznych, które dzieją się na naszych oczach.” Starzenie się populacji oznacza bowiem większe obciążenie chorobami neurodegeneracyjnymi, a więc zapotrzebowanie na wcześniejszą profilaktykę.

Jakie liczby i daty warto zapamiętać?

ElementSzczegół
II Szczyt Zdrowia Mózgu29 października, Warszawa
Odsetek osób dotkniętych chorobami neurologicznyminawet 50 proc.
Deklaracja Brukselskaprzyjęta 17.03.2026 przez EAN
Sygnatariusze deklaracji42 krajowe towarzystwa neurologiczne, w tym PTN
Misja na rzecz Zdrowia Mózguinicjatywa EAN, 32 partnerów strategicznych

Deklaracja Brukselska: co zakłada i kto ją poparł?

Deklaracja Brukselska w sprawie Neurologii została przyjęta 17 marca 2026 roku przez Europejską Akademię Neurologii. Dotyczy dwóch powiązanych ze sobą obszarów: zdrowia mózgu oraz niedoboru kadr. Podpisało ją 42 krajowe towarzystwa neurologiczne, w tym Polskie Towarzystwo Neurologiczne (PTN). Dla polskiego środowiska to sygnał, że postulaty dotyczące kadr i organizacji opieki są rozpatrywane na forum ponadnarodowym.

Prof. Elena Moro, past president EAN, zwraca uwagę na konieczność zmiany kształcenia. Według przedstawionych założeń chodzi o nowe metody szkolenia i wykorzystanie nowych technologii, w tym sztucznej inteligencji.

Misja na rzecz Zdrowia Mózgu i edukacja dzieci

Inicjatywa The Brain Health Mission, realizowana przez EAN z udziałem 32 partnerów strategicznych, koncentruje się na trzech kierunkach: edukacji społecznej, przekładaniu badań naukowych na decyzje polityczne oraz pokazywaniu, jaką wartość zdrowie mózgu ma dla całych społeczeństw. Koncepcja gospodarki opartej na potencjale mózgu, znana w literaturze jako brain economy, łączy zdrowie ludzi z wydajnością i rozwojem gospodarczym.

Osobnym elementem jest Brain Health School Challenge, skierowany do dzieci w wieku szkolnym. Edukacja w tym wieku ma sens, ponieważ nawyki dotyczące snu, aktywności i diety kształtują się wcześnie.

Polska na tle Europy: co to oznacza w praktyce?

Prof. Paul Boon, past president EAN, wskazuje Polskę jako dobry przykład współpracy towarzystw neurologicznych i psychiatrycznych. Dla czytelnika w Polsce ma to znaczenie praktyczne: bliższa współpraca obu specjalności sprzyja lepszemu przepływowi pacjentów między poradniami, szczególnie w przypadkach, w których objawy neurologiczne i psychiczne się nakładają.

Jednocześnie w Europie dostęp do opieki neurologicznej jest nierówny, a systemy różnią się zasadami refundacji. Polski pacjent może więc korzystać z innych rozwiązań niż mieszkaniec sąsiedniego kraju.

Co to oznacza dla Ciebie?

Najważniejszy wniosek dla czytelnika jest prosty: zdrowie mózgu nie jest tematem wyłącznie dla neurologów. Warto zwracać uwagę na sygnały, które wymagają konsultacji, takie jak przewlekłe bóle głowy, zaburzenia pamięci czy problemy z koncentracją, i nie odkładać wizyty w nieskończoność. Osoby, które mają w rodzinie przypadki chorób neurologicznych, powinny rozważyć regularne kontrole profilaktyczne. Wreszcie, rodzice mogą włączyć się w działania edukacyjne, a dzieci uczyć nawyków wspierających pracę mózgu już od szkoły.

Na podstawie: Termedia. Tekst opracowany redakcyjnie.