Nowe zasady żywienia w szkołach od 2026/2027. Co się zmienia?

Od roku szkolnego 2026/2027 w polskich szkołach i przedszkolach zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące żywienia dzieci, wprowadzone rozporządzeniem ministra zdrowia. Zmiana dotyczy zarówno posiłków serwowanych w stołówkach, jak i produktów dostępnych w sklepikach szkolnych.

Jakie są główne wymogi nowych przepisów?

Nowe standardy żywienia nakładają konkretne obowiązki na placówki edukacyjne. Co najmniej raz w tygodniu dzieci powinny otrzymać pełnowartościowy posiłek przygotowany z roślin strączkowych bez dodatku produktów mięsnych. Równocześnie menu musi zawierać co najmniej jeden obiad zawierający rybę w tygodniu oraz minimum dwa obiady mięsne przygotowane ze świeżego mięsa.

Przepisy kładą nacisk na zwiększenie udziału warzyw, owoców i produktów zbożowych wykonanych z pełnego ziarna. Jednocześnie ograniczane będą produkty wysoko przetworzone, a także zawartość cukru i soli w posiłkach. Preferowanym napojem dla uczniów ma być woda, a nie słodkie napoje.

Dlaczego wprowadzono te zmiany?

Decyzja o zmianach wynika z konkretnych danych dotyczących stanu zdrowia polskich dzieci. Dane pokazują, że około 80 procent młodych Polaków nie sięga po odpowiednią ilość warzyw i owoców w codziennej diecie. Problem otyłości również dotyka znaczną część populacji szkolnej — około 33 procent dzieci w wieku wczesnoszkolnym ma nadmierną masę ciała zgodnie z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia.

Problem nie ogranicza się do dzieci. Badania WOBASZ3 wykazały, że ponad 18 milionów dorosłych Polaków zmaga się z nadmierną masą ciała, co wskazuje na systemowy problem zdrowotny w kraju.

Wiceministra zdrowia Katarzyna Kęcka wyjaśniła, że przepisy opracowały zespoły ekspertów wspólnie z Państwowym Zakładem Higieny oraz Instytutem Matki i Dziecka — instytucjami dysponującymi wiedzą na temat prawidłowego żywienia najmłodszych.

Jak będą wdrażane nowe reguły?

Aspekt	Wymóg
Posiłki z roślin strączkowych	Co najmniej raz w tygodniu, bez produktów mięsnych
Posiłki rybne	Co najmniej jeden obiad tygodniowo
Posiłki mięsne	Minimum dwa obiady ze świeżego mięsa tygodniowo
Warzywa i owoce	Zwiększony udział w posiłkach
Produkty zbożowe	Preferowanie pełnoziarnistych
Napoje	Woda jako główny napój
Produkty wysoko przetworzone	Ograniczenie
Cukier i sól	Redukcja zawartości

Wsparciem dla szkół w realizacji nowych wymogów będzie Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, które przygotowuje materiały edukacyjne oraz przykładowe jadłospisy dostosowane do nowych standardów. Instytucja udostępniła również specjalną skrzynkę kontaktową do pytań dotyczących interpretacji przepisów, co pozwoli placówkom na szybkie rozwiązywanie wątpliwości.

Co to oznacza dla rodziców i dzieci?

Zmiana przepisów ma bezpośredni wpływ na codzienną rzeczywistość dzieci uczęszczających do szkół i przedszkolów. Rodzice mogą oczekiwać, że posiłki serwowane w stołówkach będą bogatsze w warzywa i owoce, a mniej będzie słodyczy i produktów wysoko przetworzonych. Zmiany mogą wymagać czasu adaptacyjnego — zarówno od stron personelu kuchni szkolnej, jak i od samych uczniów przyzwyczajonych do dotychczasowego menu.

Dla dzieci z nadmierną masą ciała lub zagrożonych otyłością zmiana jadłospisu może być pierwszym krokiem do poprawy stanu zdrowia. Regularne spożywanie warzyw, owoców i pełnoziarnistych produktów zbożowych wspiera prawidłowy rozwój, poprawia koncentrację i zmniejsza ryzyko chorób metabolicznych w przyszłości.

Temat zmian w żywieniu szkolnym pojawił się w debacie sejmowej 17 września, co świadczy o znaczeniu, jakie przypisuje się tej kwestii na poziomie politycznym. Choć przepisy mają charakter zdrowotny, towarzyszą im dyskusje na temat zakresu zmian i ich praktycznego wdrożenia w warunkach polskich szkół.